Çevre Mühendisleri Ne İş Yapar?

Sayfanın sonunda bulunan linkte Sevgili Ahmet Huzeyfe Karakoç’ un yazmış bulunduğu “Çevre Mühendisliği Nedir” adlı yazısında bu meslek hakkında temel bilgiler yer almaktadır. Ancak ben bu yazımda; Çevre Mühendisleri ne iş yapar , çalışma alanları nelerdir, hangi kurum ve kuruluşlarda Çevre Mühendisliği yapabilir, mezun olunca hangi unvanla çalışılabilir, ortalama alınan maaş nedir hakkında bilgi paylaşımında bulunacağım.

Yazıma şöyle başlamak istiyorum: Bir şeyin ne olduğunu tam olarak bilmek aslında ne olmadığını da bilmekten geçer. Yani bu meslek hakkında, çevre mühendisliği nedir kadar önemli olan ve birçoğunun da yanlış bildiği bir şey daha varsa oda çevre mühendisi ne değildir.

Peki Çevre Mühendisi ne değildir?

Adında “çevre ” geçtiğinden olmalı park ve bahçe düzenleme işleri, çiçeklendirme  ve ağaç dikim işleri ile uğraşan , çevre düzenlemesi yapan bir meslek olduğu zannedilip , “Şehir ve Bölge Planlama” ve “peyzaj mimarlığı” meslekleri ile karıştırılsa da aslında bu işlerle alakası yoktur.

Bugün çevre mühendisliğine bir bilim gözüyle bakmak yerine gereksiz masraf yapılan bir meslek gözüyle bakılmaktadır.Ekonomiye yapılan katkıları hatta ekonomik kayıpların önüne geçtiği göz ardı edilmektedir. Günümüzde çevre mühendisinin çalışma alanları olan;  çöpten ve hayvan gübresinden elektrik üretimi, atıksuyun geri kazanımı ve gübre elde edilmesi, çöpteki bazı maddelerin geri dönüşümününden ve daha birçok yoldan ekonomiye katkıda bulunmaktadır.

Bir Çevre Mühendisinin Çalışma alanları nelerdir?

Çevre mühendisliği su ve insan hayatı olduğu sürece devam edecek bir meslek olmasına rağmen bu meslek hakkında bilinmeyenler vardır.

İnsanlar;

  • Musluğu açtıklarında akan su oraya nasıl gelir, hangi su kaynağı kullanılır, yer altından veya gölden alınan bir su nasıl içilebilir hale gelir, şehrin her noktasına nasıl dağıtılır.
  • Lavabolarda oluşturulan kirli su nereye gider.
  • Günlük olarak belediyenin topladığı  tonlarca çöp nereye götürülür , daha sonra bu çöplere ne olur.
  • Bu kadar kirlilik kaynağı , sanayileşme , kışın doğal gaz ve soba kullanımı varken bu etkenler sonucunda oluşacak hava kirliliğinin önüne nasıl geçilmektedir.
  • Su kirliliği kaynakları bu kadar çokken hala içme suyu nasıl temin edilmektedir.
  • Çiftçiler bu kadar zirai ilaç kullanırken, su kirliliği ve hava kirliliği mevcutken topraklarda hala nasıl besin üretimi yapılmaktadır.
  • Daha özel bir cümleyle hastanelerden sağlık ocaklarından çıkan tonlarca tıbbi atık nereye gitmekte nasıl zararsız hale gelmektedir.
  • Şehir merkezlerinde ilçelerde görüntü kirliliğinin, gürültü kirliliğinin önüne nasıl geçilmekte gibi soruların cevaplarını verememektedir.

Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Çevre Mühendisleri Odası kurulma çalışmaları esnasında, TMMOB İnşaat Mühendisleri Odasının 23 Kasım 1988 tarih ve 410-1802 sayılı yazısına, Yüksek Öğretim Kurulu tarafından 14 Aralık 1988 tarih ve 26694 sayılı yazı ile verilen cevapta, Çevre Mühendislerinin çalışma alanları şu şekilde tanımlanmıştır.

Çevre Mühendisleri ne iş yapar?

  1. Altyapı teknolojisi olarak adlandırılan her türlü şehirsel ve endüstriyel; su temini, su iletimi, su dağıtımı ve su arıtımı konularında tasarım, planlama ve mühendislik hizmetleri,
  2. Şehirsel ve endüstriyel; atıksu toplama, arıtma ve ardından alıcı ortama verme konularını kapsayan her türlü tesislerin tasarımı, planlaması ve mühendislik hizmetleri,
  3. Katı atık toplama,taşıma ve nihai uzaklaştırma (yakma, kompostlaştırma, düzenli depolama) konularında her türlü planlama ve tasarım hizmetleri,
  4. Çevresel etki değerlendirme (ÇED) konularında disiplinler arası çalışma gruplarına koordinatörlük etmek,
  5. Farklı çevresel kesimlerden (hava, su, toprak, canlılar vs.) numune alımı, analizi ve değerlendirme çalışmaları yapmak,
  6. Hava kirliliğinin önlenmesi ile ilgili ısıtma sistemi ve yakıt seçimi, baca gazlarının arıtımı konularında mühendislik hizmetleri,
  7. Endüstriyel kirlenmenin önlenmesi ve en aza indirilmesi için gerekli kontrol sistemlerinin tasarımı ve planlaması,
  8. Çevre kirliliği ve doğal güzelliklerin korunması konularında, halkı ve ilgili mercileri uyarmak, alınabilecek tedbirleri önermek bunları uygulatmak ve denetlemek,
  9. Zararlı ve Tehlikeli Atıkların Yönetimi ve Bertarafı,
  10. Çevre Kaynaklarının Modellenmesi,
  11. Çevre Kirliliğinin Önlenmesine İlişkin Kontrol, Yönetim ve Müşavirlik Hizmetleri,
  12. Gürültü Kirliliğinin Kontrolü ve Önlenmesi,  Çevre Mühendislerinin çalışma alanlarıdır. Modern dünyanın gelişmesiyle de her geçen gün artmaktadır.

Çok yönlü konular olan Çevre konularına hakim olan bir çevre mühendisi;

  • Her çeşit maddenin yarattığı kirliliğinin, alıcı ortamından nasıl giderileceğini çözebilmesi için kimyasallar hakkında bilgi sahibi olan ve çevre kimyası ile yeterli organik kimya bildiğinden yerine göre kimyacılar ile,
  • Arıtma tesisin tasarımında pompa, motor, aeratör, savak vb. malzemeleri kullandığından bunların tasarımında makine mühendisleri ile,
  • Arıtma ünitelerinin elektrik aksamları, motorların, pompaların, tesisin elektriği ve kontrol panelleri sebebiyle elektrik elektronik mühendisleri ile,
  • Su temini, hidrolik, akışkanlar mekaniği, hidroloji vb. konuları ve arıtma tesislerinin betonarmesini bildiğinden inşaat mühendisleri ile,
  • Zirai ilaçlar olan pestisitler, insektisitler, herbisitler toprakta kirlilik oluşturduğundan toprak kirliliği konularına da hakim olan çevre mühendisi ziraat mühendisi ile,
  • Su kirliliği ve sucul ortamda yaşam konularıyla ilgilendiğinden dolayı su ürünleri mühendisleri ile,
  • Çevre jeolojisi hakkında çalışmalar yapınca jeoloji ve maden mühendisleri ile iş birliği yapma durumundadırlar.

Ayrıca Çevre mühendisliğinin temeli insan sağlığına dayandığından sağlık alanında uzman kişilerle, “Çevre hukuku” yani insanlıkla doğal çevre arasındaki etkileşimi düzenleyen anlaşma ve hukuk kurallarıyla ilgilendiğinden yeri gelir hukukçularla, mikrobiyolojiden anlar tüm canlı yaşamı ile ilgili olduğundan biyologlar ve zaman zamanda veterinerle, orman mühendisliği, mimar, peyzaj mimarlığı, şehir ve bölge planlama,  sosyolog,  psikolog gibi sosyal bilimciler ve  işletmecilerle, çevre ekonomisi hakkında bilgi sahibi olduğundan bir ekonomistle çalışma ve işbirliği yapmak durumunda bulunabilirler. Herkeste olması gerektiği gibi bir çevre mühendisi de çalışma ekibiyle anlaşabilen ve uyumlu olduğu, alınan kararları uygulamaya yansıttığı sürece  alanındaki çalışmalarında başarılı olabilir.

Çevre mühendisi hangi kurum ve kuruluşlarda çalışabilir?

Mezun olan ve “çevre mühendisi” unvanını alan kişiler ;

  1. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı ve ilgili Müdürlükler ve bağlı Enstitüler ,
  2. Orman ve Su İşleri Bakanlığı, ilgili Müdürlükler ve bağlı Enstitüler,
  3. Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü ve Bağlı Kuruluşları,
  4. Enerji bakanlığı ve ilgili Müdürlükler, Enstitüler
  5. Sanayi ve Ticaret Bakanlığı ve ilgili Müdürlükler, Enstitüler ,
  6. Bayındırlık ve İskan, Kültür, Ulaştırma , Sağlık Bakanlığı,
  7. İller Bankası Genel Müdürlüğü ve Bağlı Kuruluşları,
  8. Çevre Sağlığı Daire Başkanlığı ,
  9. Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı ve ilgili Müdürlükler ve Enstitüler ,
  10. İçme suyu , kanalizasyon şebekesi , su deposu, kuyu , çöp fabrikası inşaatı veya bu yapılarda bakım, tamir, yenileme, işletme işlerini yapan Belediye Başkanlıkları ve ilgili kuruluşları,
  11. Çevre Mühendisliğini kapsayan konularda çalışmalar yapan sanayi kuruluşları ve Organize Sanayi Bölgeleri,
  12. Karayolları Genel Müdürlüğü, Devlet Demiryolları Müdürlüğü gibi kamu kurumları ile,
  13. Özel Sektörde Endüstriyel Tesislerde ve Fabrikalarda,
  14. Üniversiteler,
  15. Arıtma tesisi inşaat veya işletmesi ve alt yapı çalışmaları olan sanayi bölgeleri,
  16. TÜBİTAK araştırma merkezleri, Türkiye İstatistik Kurumu,
  17. Devlet Planlama Teşkilatı,  Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu, Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı,
  18. Çevre Danışmanlık Firmaları ve Çevre Teknolojileri Geliştiren Firmalar,

gibi birçok kurumda mesleklerini icra edebilmektedirler.

Ayrıca Çevre Mühendisleri, bireysel mühendislik büroları açarak, danışmanlık, teknik eğitim, teknik raporlar, içme suyu ve atıksu arıtma sistemleri, baca gazı sistemleri vb. alanlarda işlerini yapabilirler. Alınacak İSO belgeleriyle, İnşaat şantiyelerinde, İş ve iş güvenliği uzmanlığında, Bakanlıklarda, Belediyeler ve daha birçok yerde çalışabilirler.Uzmanlık alanlarına göre de tarihi çevre, doğal çevre ve turizm planlaması üzerine de çeşitli iş alanları bulabilirler. Özel çalışanlar yukarıda belirtilen Belediyeler, kamu kurumlar ya da kişi ve firmaların araştırma ve planlama işlerini yapabilmektedir.Son olarak İller Bankası ve belediyelerce ihaleye çıkarılan şehir imar planlarını da hazırlamaktadırlar.

Ülkemizde çevre mühendisliği maaşları ne kadar?

Alınan maaşı kişinin aldığı eğitim, eğitimdeki ortalaması , meslekte yeterlilik düzeyi, uzmanlığı, iş tecrübesi, sertifikaları , iyi derece yabancı dil bilmesi ve hatta birden fazla yabancı dil bilmesi, medeni durumu, çocuğunun olup olmaması, çalıştığı kurumun büyüklüğü, ücret politikası gibi etkenler  artı önem arz etmektedir.Şunu bilmek gerekiyor ki yeni mezun bir çevre mühendisi olarak işe başlayıp çalıştığınız kurumda başarı göstererek ve çalışmalarınızda fayda sağlayarak yönetim kademesine kadar yükselebirsiniz.

Kamu kurumların da görev yapan çevre mühendisi maaşı çalıştığı kuruma göre 2750 TL ile 6000 TL arasında değişmektedir. Ancak son yıllarda personel alımları sözleşmeli de yapılmaktadır. Sözleşmeli personel kadroya göre %15 ile %20 arasında daha düşük maaş almaktadır ve yeni mezun bir çevre mühendisi de aşağı yukarı aynı parayı kazanmaktadır.Çevre mühendisliği odasına göre ise bu miktar  3300 TL olarak belirlenmiştir.Özel sektörde ise yeni mezun bir mühendis 1850 – 2500 TL civarında maaş alırken Orta düzey bir mühendis özel de 4000-4500 TL civarında maaş almaktadır.Gelişmiş, tecrübe sahibi, mesleğinde uzmanlaşmış, yabancı dili iyi seviyede, iyi bir CV’ ye sahip başarılı bir çevre mühendisi de 10.000 TL üzerinde maaş almaktadır.

Çevre Mühendisliği Nedir?

Yazar: Cennet Yıldırım

Merhaba! Necmettin Erbakan Üniversitesinde Çevre Mühendisliği okumaktayım. Sizinle güncel çevre haberleri, mühendislik teknikleri ve gelişmekte olan çevre teknolojileri hakkında araştırmalarımı paylaşacağım.Yorumlarınız, düşünce ve tavsiyeleriniz benim için çok önemli.Vakit ayırıp yazımı okuduğunuz için teşekkür ederim. Saygılarımla... Cennet Yıldırım

1 thought on “Çevre Mühendisleri Ne İş Yapar?

    Tekin kaya

    (14 Aralık 2018 - 22:54)

    Gerçekten ben de çevre mühendisliğini ,sizin de bahsettiğiz gibi düşünülen bir meslek sanıyordum fakat yazınızı okuyunca çevre mühendisliğini ve ne kadar önemli bir meslek olduğunu anladım.geri dönüşüm hakkında da bir çok bilgi sahibi oldum.çok güzel bir yazı olmuş tebrik eder başarılar dilerim.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir